De Holtingerschaapskudde

Heidegebied

Historie

bruinevuurvlinderkk
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
     De bruine vuurvlinder
 
 
 
 
 
 
pingo
 
doezepingo1g
  De "Doeze"
 
 
 
 
vliegveld1944k
  Na het bombardement.
 
 

Historie:

 
Het heidegebied omvat de Havelterberg bij de N375 (de weg Havelte naar Frederiksoord) tot de Studentenkampweg en vanaf de Schipslootweg, bijna bij Wapserveen tot aan de Uffelter Es. Dit is het domein van de Bruine Vuurvlinder.
 

Door het gebied loopt de Havelterberg van onder de es bij Uffelte via Holtinge naar de eigenlijke Havelterberg. Bij de weg naar Frederiksoord eindigt het gebied. De heuvelrug loopt wel door via de Bisschopsberg (bij het dorp Havelterberg) naar de Woldberg, ten noorden van Steenwijk. Deze rug stamt uit een koudere periode in de voorlaatste ijstijd, het Saalien. Toen ploegde een ijstong door het dal van de huidige Wapserveense A met de opgestuwde keten van heuvels tot gevolg. De Havelterberg is 16 meter hoog op het hoogste punt bij de welbekende Hunebedden.
 

Ook de laatste ijstijd, het Weichselien, heeft zijn sporen achtergelaten. Nederland was niet met ijs bedekt, maar was wel veranderd in een toendragebied. Eén van de overblijfselen is een prachtige pingo-ruïne ten noorden van Het Hunehuis: de Doeze. Een pingo is een komvormig dal met hoge randen. Deze is ontstaan doordat grondwater zich op het laagste punt van de omgeving verzamelde. Vervolgens bevroor het water in de winter en bolde op, omdat ijs meer ruimte nodig heeft dan water.


Dit proces herhaalde zich iedere winter, waardoor er een enorme heuvel van ijs werd gevormd. Uiteindelijk gleed de dekgrond eraf, waardoor de rand om het huidige dal ontstond. Vervolgens vulde het dal zich met water na het einde van de ijstijd. Er ligt nog steeds een dikke laag veen op de bodem van het dal.

Op de hoge randen van het dal zijn  sporen van vermoedelijk rendierjagers van de Ahrenburg cultuur gevonden. In het gebied van de Bisschopsberg tot aan Uffelte liggen heel veel grafheuvels vanuit alle perioden van de geschiedenis. De hunebedden aan de noordzijde van de Havelterberg zijn de bekendste.

Links, 2de foto, is een voorbeeld van een pingo weergegeven, zoals die er in de ijstijd heeft uitgezien.

Hiernaast de foto van een pingo, zoals die er nu uitziet: de welbekende Doeze. Dit is een foto van de noord-westrand. De cirkelvormige wal wordt mooi benadrukt door de rand van struikheide.
   

In het Weichselien vonden tevens op uitgebreide schaal verstuivingen plaats door gebrek aan vegetatie.
Hierdoor vormden zich landduinen. Deze zijn vooral in het oosten en noordoosten van het gebied te vinden. In de uitgestoven kommen staat nu veelal water. Ze heten dobben.

Van de meer recente historie zijn veel sporen terug te vinden van de Tweede Wereldoorlog in de vorm van zand- afgravingen en de aanleg van start- en landingsbanen voor een militair vliegveld. In 1944 is het vliegveld intensief gebombardeerd door de geallieerden.

Deze foto is genomen na het bombardement. De witte stippen zijn bomkraters!
Middenonder ziet u het dorp Havelte liggen.